Laten we beginnen bij wat er beloofd werd, want dat is waar elk trainerschap uiteindelijk aan wordt afgemeten.
Hij kwam binnen met de belofte van aanvallend voetbal, veel balbezit en druk naar voren. Een jaar later stelde hij zelf de vraag waarom het niet lukte om dominant te zijn. Over het gat tussen plan en praktijk, een week voordat Van der Vegt aan zijn tweede seizoen begint.
Toen PEC Zwolle in mei 2025 bekendmaakte dat Henry van der Vegt de opvolger van Johnny Jansen zou worden, verkocht Gerry Hamstra hem op precies dat punt. “Met Henry hebben we gekozen voor een hoofdtrainer die een duidelijke voetbalvisie en speelwijze heeft”, zei de technisch directeur bij de aanstelling. Een clubman die als speler bij Zwolle doorbrak en sinds 2019 onafgebroken tot de technische staf hoort, met een idee over hoe er gevoetbald moest worden. Dat idee was aanvallend voetbal, met veel balbezit en druk naar voren.
Wat de wedstrijden lieten zien
Thuis tegen Go Ahead Eagles in september kwam PEC niet verder dan 28 procent balbezit. Tegen FC Twente op de openingsdag was het 43 procent, thuis tegen NAC in maart opnieuw 43, thuis tegen Heracles in mei 45. Uit bij FC Groningen bleef het steken op 36 procent. Alleen bij Fortuna Sittard, laat in het seizoen en met een nederlaag als opbrengst, kwam de ploeg boven de helft uit met 55 procent.
Een elftal dat het spel wil bepalen, staat thuis tegen de buren niet op 28 procent. FCUpdate stelde aan het eind van het seizoen dan ook zonder omhaal vast dat PEC onder Van der Vegt mínder balbezit had dan onder Jansen het jaar ervoor. Dat jaar ervoor eindigde PEC als tiende. Dit seizoen werd het vijftiende, met 37 punten.
De trainer stelde de vraag zelf
Wat dit meer maakt dan cijfergoochelarij, is dat Van der Vegt er zelf niet omheen draaide. “Uiteindelijk gaat het om de punten. Je hebt ook wedstrijden waarin je het even niet kunt brengen. Dat gebeurde tegen de ploegen onder ons”, zei hij tegen De Stentor. En toen kwam de zin waar het om draait: “Dat is wel iets waarover je moet nadenken: hoe kan dat dan en waarom lukt het niet om dominant te zijn?”
Dat is de trainer die de kritiek op zijn eigen speelwijze formuleert voordat iemand anders het doet. Het pleit voor hem dat hij het benoemt. Het bevestigt tegelijk dat het gat er is.
Bijzonder is ook wáár het misging volgens hem: niet tegen de top, maar tegen de ploegen onder PEC. Precies de wedstrijden waarin een elftal dat het spel wil maken, het spel zou moeten kunnen maken.
Een ploeg die nooit compleet was
Daar staat een eerlijke tegenwerping tegenover en die is niet klein.Van der Vegt kreeg vanaf dag één een ploeg die nooit compleet was. Ody Velanas viel uit vóór de eerste training. Jasper Schendelaar raakte geblesseerd vóór de competitiestart. Daarna volgden Zico Buurmeester, Jamiro Monteiro, Shola Shoretire, Damian van der Haar, Jan Faberski, Younes Namli en Ryan Thomas. Structureel twee tot drie langdurig geblesseerden, het hele seizoen door.
“We hebben vanaf het begin structureel twee of drie jongens langdurig geblesseerd gehad”, zei hij daarover. “Ik kan er niet gelijk een vinger op leggen hoe dat komt.”
Balbezitvoetbal vraagt automatismen, en automatismen vragen dat dezelfde elf wekenlang naast elkaar staan. Dat gebeurde in Zwolle vrijwel nooit. Daar kwam bij dat de selectie voor een groot deel uit huurlingen bestond en pas laat rond was. Hamstra legde tegenover De Stentor uit dat de budgetten pas laat duidelijk werden, waardoor scoutingslijsten uit april en mei alweer verdampt waren tegen de tijd dat er gehandeld kon worden.Een trainer die in augustus nog niet weet wie zijn spitsen zijn, zet geen dominant balbezitelftal neer.
Zonder bal ging het ook niet
Toch is dat niet het hele verhaal, want de andere kant van de balans staat er ook. PEC incasseerde 71 doelpunten, het hoogste aantal sinds de terugkeer in de Eredivisie in 2012. Er was één uitzege in de hele competitie, tegen Telstar. Er was een 8-2 bij Heracles en een 5-0 in Deventer.
Een ploeg die het balbezit weggeeft, kan daar prima mee wegkomen door compact te staan en de nul te houden. PEC deed geen van beide. De ploeg gaf de bal weg zonder er defensieve stabiliteit voor terug te krijgen. Dat is de scherpste manier om dit seizoen samen te vatten. Je mag kiezen om te reageren in plaats van te dicteren, maar dan moet het achterin staan.
Wat er dit seizoen anders is
In de laatste thuisduels klonk gefluit vanaf de tribunes. Van der Vegt ligt vast tot medio 2027 en begint aan zijn tweede jaar met een selectie die grotendeels is vernieuwd: zeven zomeraankopen, een nieuwe as met Nick Viergever en Tobias Sommer, en met Ibrahim Cissoko een buitenspeler die in de voorbereiding meteen opviel.
Zijn eigen eisen zijn intussen verschoven. Bij de evaluatie van de transfermarkt zei hij spelers te willen met persoonlijkheid, die niet verdwijnen als de druk toeneemt. “Dat heeft niet met leeftijd te maken, wel met persoonlijkheid.” Dat is een andere eis dan techniek en positiespel.
Of dat verstandig realisme is of een stille terugtrekking uit de belofte van een jaar geleden, blijkt zondag. Dan komt Ajax naar het MAC³PARK Stadion, waar de balverdeling tegen zo’n tegenstander weinig zegt. De echte graadmeter komt in de weken erna, als de ploegen langskomen waar PEC het spel zou moeten kunnen maken. Precies de wedstrijden waarover de trainer zelf al zei dat het daar misging.
Bronnen: FCUpdate, De Stentor, peczwolle.nl, Voetbal International, Eredivisie.nl
Elke vrijdag het beste van Vak Blauw in je mail
Eén mail per week, de sterkste stukken en het programma. Afmelden kan altijd.
